سوره مبارکه ی مدثر :

بِسْمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحْمَـٰنِ ٱلرَّحِيمِ يَـٰٓأَيُّهَا ٱلْمُدَّثِّرُ (۱)

ای جامه خواب به خود پیچیده (و در بستر آرمیده)!

O thou enveloped in thy cloak,

قُمْ فَأَنذِرْ (۲)

برخیز و انذار کن (و عالمیان را بیم ده)،

Arise and warn!

وَرَبَّكَ فَكَبِّرْ (۳)

و پروردگارت را بزرگ بشمار،

Thy Lord magnify,

وَثِيَابَكَ فَطَهِّرْ (۴)

و لباست را پاک کن،

Thy raiment purify,

وَٱلرُّجْزَ فَٱهْجُرْ (۵)

و از پلیدی دوری کن،

Pollution shun!

وَلَا تَمْنُن تَسْتَكْثِرُ (۶)

و منّت مگذار و فزونی مطلب،

And show not favour, seeking wordly gain!

وَلِرَبِّكَ فَٱصْبِرْ (۷)

و بخاطر پروردگارت شکیبایی کن!

For the sake of thy Lord, be patient!

فَإِذَا نُقِرَ فِى ٱلنَّاقُورِ (۸)

هنگامی که در «صور» دمیده شود،

For when the trumpet shall sound,

فَذَٰلِكَ يَوْمَئِذٍ يَوْمٌ عَسِيرٌ (۹)

آن روز، روز سختی است،

Surely that day will be a day of anguish,

عَلَى ٱلْكَـٰفِرِينَ غَيْرُ يَسِيرٍ (۱۰)

و برای کافران آسان نیست!

Not of ease, for disbelievers.

ذَرْنِى وَمَنْ خَلَقْتُ وَحِيدًا (۱۱)

مرا با کسی که او را خود به تنهایی آفریده‌ام واگذار!

Leave Me (to deal) with him whom I created lonely,

وَجَعَلْتُ لَهُۥ مَالًا مَّمْدُودًا (۱۲)

همان کسی که برای او مال گسترده‌ای قرار دادم،

And then bestowed upon him ample means,

وَبَنِينَ شُهُودًا (۱۳)

و فرزندانی که همواره نزد او (و در خدمت او) هستند،

And sons abiding in his presence

وَمَهَّدتُّ لَهُۥ تَمْهِيدًا (۱۴)

و وسایل زندگی را از هر نظر برای وی فراهم ساختم!

And made (life) smooth for him.

ثُمَّ يَطْمَعُ أَنْ أَزِيدَ (۱۵)

باز هم طمع دارد که بر او بیفزایم!

Yet he desireth that I should give more.

كَلَّآ ۖ إِنَّهُۥ كَانَ لِـَٔايَـٰتِنَا عَنِيدًا (۱۶)

هرگز چنین نخواهد شد؛ چرا که او نسبت به آیات ما دشمنی می‌ورزد!

Nay! For lo! he hath been stubborn to Our revelations.

سَأُرْهِقُهُۥ صَعُودًا (۱۷)

و بزودی او را مجبور می‌کنم که از قلّه زندگی بالا رود (سپس او را به زیر می‌افکنم)!

On him I shall impose a fearful doom.

إِنَّهُۥ فَكَّرَ وَقَدَّرَ (۱۸)

او (برای مبارزه با قرآن) اندیشه کرد و مطلب را آماده ساخت!

For lo! he did consider; then he planned -

فَقُتِلَ كَيْفَ قَدَّرَ (۱۹)

مرگ بر او باد! چگونه (برای مبارزه با حق) مطلب را آماده کرد!

(Self-)destroyed is he, how he planned!

ثُمَّ قُتِلَ كَيْفَ قَدَّرَ (۲۰)

باز هم مرگ بر او، چگونه مطلب (و نقشه شیطانی خود را) آماده نمود!

Again (self-)destroyed is he, how he planned! -

ثُمَّ نَظَرَ (۲۱)

سپس نگاهی افکند،

Then looked he,

ثُمَّ عَبَسَ وَبَسَرَ (۲۲)

بعد چهره درهم کشید و عجولانه دست به کار شد؛

Then frowned he and showed displeasure.

ثُمَّ أَدْبَرَ وَٱسْتَكْبَرَ (۲۳)

سپس پشت (به حقّ) کرد و تکبّر ورزید،

Then turned he away in pride

فَقَالَ إِنْ هَـٰذَآ إِلَّا سِحْرٌ يُؤْثَرُ (۲۴)

و سرانجام گفت: «این (قرآن) چیزی جز افسون و سحری همچون سحرهای پیشینیان نیست!

And said: This is naught else than magic from of old;

إِنْ هَـٰذَآ إِلَّا قَوْلُ ٱلْبَشَرِ (۲۵)

این فقط سخن انسان است (نه گفتار خدا)!»

This is naught else than speech of mortal man.

سَأُصْلِيهِ سَقَرَ (۲۶)

(امّا) بزودی او را وارد سَقَر [= دوزخ‌] می‌کنم!

Him shall I fling unto the burning.

وَمَآ أَدْرَىٰكَ مَا سَقَرُ (۲۷)

و تو نمی‌دانی «سقر» چیست!

- Ah, what will convey unto thee what that burning is! -

لَا تُبْقِى وَلَا تَذَرُ (۲۸)

(آتشی است که) نه چیزی را باقی می‌گذارد و نه چیزی را رها می‌سازد!

It leaveth naught; it spareth naught

لَوَّاحَةٌ لِّلْبَشَرِ (۲۹)

پوست تن را بکلّی دگرگون می‌کند!

It shrivelleth the man.

عَلَيْهَا تِسْعَةَ عَشَرَ (۳۰)

نوزده نفر (از فرشتگان عذاب) بر آن گمارده شده‌اند!

Above it are nineteen.

وَمَا جَعَلْنَآ أَصْحَـٰبَ ٱلنَّارِ إِلَّا مَلَـٰٓئِكَةً ۙ وَمَا جَعَلْنَا عِدَّتَهُمْ إِلَّا فِتْنَةً لِّلَّذِينَ كَفَرُوا۟ لِيَسْتَيْقِنَ ٱلَّذِينَ أُوتُوا۟ ٱلْكِتَـٰبَ وَيَزْدَادَ ٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓا۟ إِيمَـٰنًا ۙ وَلَا يَرْتَابَ ٱلَّذِينَ أُوتُوا۟ ٱلْكِتَـٰبَ وَٱلْمُؤْمِنُونَ ۙ وَلِيَقُولَ ٱلَّذِينَ فِى قُلُوبِهِم مَّرَضٌ وَٱلْكَـٰفِرُونَ مَاذَآ أَرَادَ ٱللَّهُ بِهَـٰذَا مَثَلًا ۚ كَذَٰلِكَ يُضِلُّ ٱللَّهُ مَن يَشَآءُ وَيَهْدِى مَن يَشَآءُ ۚ وَمَا يَعْلَمُ جُنُودَ رَبِّكَ إِلَّا هُوَ ۚ وَمَا هِىَ إِلَّا ذِكْرَىٰ لِلْبَشَرِ (۳۱)

مأموران دوزخ را فقط فرشتگان (عذاب) قرار دادیم، و تعداد آنها را جز برای آزمایش کافران معیّن نکردیم تا اهل کتاب [= یهود و نصاری‌] یقین پیدا کنند و بر ایمان مؤمنان بیفزاید، و اهل کتاب و مؤمنان (در حقّانیّت این کتاب آسمانی) تردید به خود راه ندهند، و بیماردلان و کافران بگویند: «خدا از این توصیف چه منظوری دارد؟!» (آری) این گونه خداوند هر کس را بخواهد گمراه می‌سازد و هر کس را بخواهد هدایت می‌کند! و لشکریان پروردگارت را جز او کسی نمی‌داند، و این جز هشدار و تذکّری برای انسانها نیست!

We have appointed only angels to be wardens of the Fire, and their number have We made to be a stumbling-block for those who disbelieve; that those to whom the Scripture hath been given may have certainty, and that believers may increase in faith; and that those to whom the Scripture hath been given and believers may not doubt; and that those in whose hearts there is disease, and disbelievers, may say: What meaneth Allah by this similitude? Thus Allah sendeth astray whom He will, and whom He will He guideth. None knoweth the hosts of thy Lord save Him. This is naught else than a Reminder unto mortals.

كَلَّا وَٱلْقَمَرِ (۳۲)

اینچنین نیست که آنها تصوّر می‌کنند سوگند به ماه،

Nay, by the Moon

وَٱلَّيْلِ إِذْ أَدْبَرَ (۳۳)

و به شب، هنگامی که (دامن برچیند و) پشت کند،

And the night when it withdraweth

وَٱلصُّبْحِ إِذَآ أَسْفَرَ (۳۴)

و به صبح هنگامی که چهره بگشاید،

And the dawn when it shineth forth,

إِنَّهَا لَإِحْدَى ٱلْكُبَرِ (۳۵)

که آن (حوادث هولناک قیامت) از مسائل مهم است!

Lo! this is one of the greatest (portents)

نَذِيرًا لِّلْبَشَرِ (۳۶)

هشدار و انذاری است برای همه انسانها،

As a warning unto men,

لِمَن شَآءَ مِنكُمْ أَن يَتَقَدَّمَ أَوْ يَتَأَخَّرَ (۳۷)

برای کسانی از شما که می‌خواهند پیش افتند یا عقب بمانند [= بسوی هدایت و نیکی پیش روند یا نروند]!

Unto him of you who will advance or hang back.

كُلُّ نَفْسٍۭ بِمَا كَسَبَتْ رَهِينَةٌ (۳۸)

(آری) هر کس در گرو اعمال خویش است،

Every soul is a pledge for its own deeds;

إِلَّآ أَصْحَـٰبَ ٱلْيَمِينِ (۳۹)

مگر «اصحاب یمین» (که نامه اعمالشان را به نشانه ایمان و تقوایشان به دست راستشان می‌دهند)!

Save those who will stand on the right hand.

فِى جَنَّـٰتٍ يَتَسَآءَلُونَ (۴۰)

آنها در باغهای بهشتند، و سؤال می‌کنند...

In gardens they will ask one another

عَنِ ٱلْمُجْرِمِينَ (۴۱)

از مجرمان:

Concerning the guilty:

مَا سَلَكَكُمْ فِى سَقَرَ (۴۲)

چه چیز شما را به دوزخ وارد ساخت؟!»

What hath brought you to this burning?

قَالُوا۟ لَمْ نَكُ مِنَ ٱلْمُصَلِّينَ (۴۳)

می‌گویند: «ما از نمازگزاران نبودیم،

They will answer: We were not of those who prayed

وَلَمْ نَكُ نُطْعِمُ ٱلْمِسْكِينَ (۴۴)

و اطعام مستمند نمی‌کردیم،

Nor did we feed the wretched.

وَكُنَّا نَخُوضُ مَعَ ٱلْخَآئِضِينَ (۴۵)

و پیوسته با اهل باطل همنشین و همصدا بودیم،

We used to wade (in vain dispute) with (all) waders,

وَكُنَّا نُكَذِّبُ بِيَوْمِ ٱلدِّينِ (۴۶)

و همواره روز جزا را انکار می‌کردیم،

And we used to deny the Day of Judgment,

حَتَّىٰٓ أَتَىٰنَا ٱلْيَقِينُ (۴۷)

تا زمانی که مرگ ما فرا رسید!»

Till the Inevitable came unto us.

فَمَا تَنفَعُهُمْ شَفَـٰعَةُ ٱلشَّـٰفِعِينَ (۴۸)

از این رو شفاعت شفاعت‌کنندگان به حال آنها سودی نمی‌بخشد.

The mediation of no mediators will avail them then.

فَمَا لَهُمْ عَنِ ٱلتَّذْكِرَةِ مُعْرِضِينَ (۴۹)

چرا آنها از تذکّر روی گردانند؟!

Why now turn they away from the Admonishment,

كَأَنَّهُمْ حُمُرٌ مُّسْتَنفِرَةٌ (۵۰)

گویی گورخرانی رمیده‌اند،

As they were frightened asses

فَرَّتْ مِن قَسْوَرَةٍۭ (۵۱)

که از (مقابل) شیری فرار کرده‌اند!

Fleeing from a lion?

بَلْ يُرِيدُ كُلُّ ٱمْرِئٍ مِّنْهُمْ أَن يُؤْتَىٰ صُحُفًا مُّنَشَّرَةً (۵۲)

بلکه هر کدام از آنها انتظار دارد نامه جداگانه‌ای (از سوی خدا) برای او فرستاده شود!

Nay, but everyone of them desireth that he should be given open pages (from Allah).

كَلَّا ۖ بَل لَّا يَخَافُونَ ٱلْـَٔاخِرَةَ (۵۳)

چنین نیست که آنان می‌گویند، بلکه آنها از آخرت نمی‌ترسند!

Nay, verily. They fear not the Hereafter.

كَلَّآ إِنَّهُۥ تَذْكِرَةٌ (۵۴)

چنین نیست که آنها می‌گویند، آن (قرآن) یک تذکّر و یادآوری است!

Nay, verily. Lo! this is an Admonishment.

فَمَن شَآءَ ذَكَرَهُۥ (۵۵)

هر کس بخواهد از آن پند می‌گیرد؛

So whosoever will may heed.

وَمَا يَذْكُرُونَ إِلَّآ أَن يَشَآءَ ٱللَّهُ ۚ هُوَ أَهْلُ ٱلتَّقْوَىٰ وَأَهْلُ ٱلْمَغْفِرَةِ (۵۶)

و هیچ کس پند نمی‌گیرد مگر اینکه خدا بخواهد؛ او اهل تقوا و اهل آمرزش است!

And they will not heed unless Allah willeth (it). He is the fount of fear. He is the fount of Mercy.